پنتاگون در حال بررسی کاهش حضور نظامی خود در خلیج پس از جنگ ایران است؛ اقدامی که میتواند دههها استراتژی استقرار پایگاههای آمریکا در منطقه را دگرگون کند. این بازنگری که هنوز در مراحل اولیه است، بر یک ایده ساده متمرکز است: انعطافپذیری به جای تأسیسات ثابت.
دلیل شروع بازنگری
\nجنگ ایران که به تازگی پایان یافته، نگاه تازهای به نحوه استقرار نظامی آمریکا در خلیج را الزامی کرده است. فرضیههای دیرینه درباره پایگاههای دائمی و استقرار نیروهای بزرگ زیر سؤال رفته است. این درگیری آسیبپذیری پایگاههای ثابت را در منطقهای که تهدیدها به سرعت تغییر میکنند و پویاییهای سیاسی ممکن است بدون هشدار دگرگون شوند، آشکار کرده است.
به گفته مقامات درگیر در این بررسی، این بازنگری به دنبال ارزیابی این است که آیا حضور کوچکتر و چابکتر میتواند بهتر به منافع آمریکا خدمت کند. این به معنای تفکر درباره نیروهای چرخشی، قابلیتهای واکنش سریع و ردپای لجستیکی سبکتر است. بر اساس این ارزیابی، هدف حفظ نفوذ بدون بار سنگین تأسیسات بزرگ است که میتوانند به اهداف یا بدهیهای دیپلماتیک تبدیل شوند.
انعطافپذیری به جای تأسیسات ثابت
\nاین تغییر رویکرد نشانگر انحراف بالقوه از الگویی است که سالها برنامهریزی نظامی آمریکا در خلیج را هدایت میکرد. به جای پایگاههای گسترده با هزاران نیرو و تجهیزات سنگین، پنتاگون گزینههایی را بررسی میکند که امکان استقرار و عقبنشینی سریعتر را فراهم میآورد. این میتواند شامل تجهیزات از پیش مستقر، توافقنامههای دسترسی موقت با کشورهای شریک و وابستگی بیشتر به داراییهای دریایی و هوایی که میتوانند به داخل و خارج از منطقه حرکت کنند، باشد.
چنین رویکردی پاسخی مستقیم به درسهای جنگ ایران است؛ جایی که پایگاههای ثابت در برابر حملات موشکی آسیبپذیر بودند و حضور نیروهای زمینی بزرگ تلاشهای دیپلماتیک را پیچیده میکرد. موضع انعطافپذیرتر گزینههای بیشتری به فرماندهان میدهد، اما همچنین سؤالاتی در مورد بازدارندگی و توانایی پاسخ به یک درگیری بزرگ در کوتاهمدت ایجاد میکند.
تأثیر بالقوه بر امنیت خلیج
\nکشورهای خلیج مدتها میزبان نیروهای آمریکایی بودهاند و هرگونه کاهش حضور از نزدیک توسط متحدان و رقبا رصد میشود. کاهش حضور آمریکا میتواند محاسبات امنیتی کشورهایی را که به چتر نظامی واشنگتن تکیه کردهاند، تغییر دهد. در عین حال، پنتاگون به احتمال زیاد به شرکا اطمینان میدهد که آمریکا به ثبات منطقه متعهد میماند، حتی اگر شکل این تعهد تغییر کند.
این بررسی فقط درباره اعداد نیست. در مورد ماهیت نقش نظامی آمریکا در بخشی از جهان است که تنشها همچنان بالاست. جنگ ایران ممکن است تمام شده باشد، اما رقابتها و نگرانیهای امنیتی اساسی از بین نرفتهاند. چگونه پنتاگون بین رد پای کوچکتر و تعهدات اعلامی خود تعادل برقرار کند، منطقه را برای سالها شکل خواهد داد.
بعد چه اتفاقی میافتد
\nاین بررسی هنوز در مراحل اولیه است و هیچ تصمیمی گرفته نشده است. پنتاگون جدول زمانی برای تکمیل بازنگری اعلام نکرده است و هر طرح نهایی به تأیید رهبری ارشد دفاعی نیاز دارد. نتیجه میتواند بر درخواستهای بودجه و تصمیمات وضعیت نیرو تأثیر بگذارد، اما در حال حاضر تنها قطعیت این است که وضع موجود زیر سؤال است.
این بررسی انتظار میرود در ماههای آینده ادامه یابد و مطالعات داخلی و مانورهای جنگی احتمالاً کارایی حضور انعطافپذیرتر را آزمایش کنند. اینکه آیا این به رد پای کوچکتر یا شکلدهی مجدد منجر میشود، یک سؤال باز باقی میماند.
