Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã nổ súng cảnh cáo rồi chặn một tàu chở dầu của Mỹ tại eo biển Hormuz, điểm nóng mới nhất trên tuyến đường thủy chuyên chở 1/5 lượng dầu thế giới. Vụ việc xảy ra khi tàu chở dầu đang đi qua eo biển hẹp giữa Iran và Oman, một tuyến đường mà Tehran nhiều lần đe dọa sẽ đóng cửa. Không có thương vong hay thiệt hại nào được báo cáo ngay lập tức, nhưng hành động này leo thang một chuỗi các cuộc đối đầu hải quân trong khu vực.
Điểm nghẽn chiến lược của eo biển
Eo biển Hormuz là một lối đi rộng 21 dặm nối Vịnh Ba Tư với Vịnh Oman. Khoảng 17 triệu thùng dầu đi qua eo biển này mỗi ngày, khiến nó trở thành điểm thắt cổ chai quan trọng nhất đối với nguồn cung dầu thô toàn cầu. Iran từ lâu đã sử dụng vị trí của mình dọc theo eo biển như một đòn bẩy trong các tranh chấp với Washington. Vụ chặn tàu hôm thứ Tư diễn ra sau cảnh báo từ các chỉ huy Iran rằng họ sẽ không ngần ngại chặn các tàu mà họ cho là mối đe dọa đối với an ninh quốc gia.
Vai trò của Hải quân Vệ binh Cách mạng trong vụ đối đầu
Vệ binh Cách mạng Iran vận hành lực lượng hải quân riêng, tách biệt với hải quân chính quy. Lực lượng này nổi tiếng với việc sử dụng các tàu nhỏ, nhanh và chiến thuật bầy đàn, nhưng trong vụ này, họ đã nổ súng cảnh cáo trước khi lên tàu hoặc ra lệnh cho tàu chở dầu dừng lại. Lực lượng Vệ binh là lực lượng chủ chốt của Iran tại Vịnh Ba Tư từ những năm 1980, và các chỉ huy của họ thường có lập trường cứng rắn hơn so với các nhà ngoại giao của nước này. Hạm đội 5 của Hải quân Mỹ, đóng tại Bahrain, thường hộ tống tàu thương mại qua khu vực này nhưng không được báo cáo là có liên quan đến vụ việc.
Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo
Mỹ vẫn chưa đưa ra phản ứng chính thức về vụ chặn tàu, nhưng các vụ việc trước đây đã dẫn đến kêu gọi tăng cường tuần tra hải quân hoặc phản đối ngoại giao. Tình trạng thủy thủ đoàn và hàng hóa của tàu chở dầu vẫn chưa rõ. Hiện tại, các công ty vận tải biển hoạt động tại Vịnh Ba Tư lại có thêm một lời nhắc nhở rằng eo biển Hormuz vẫn là một tuyến đường bất ổn — nơi mà một phát súng cảnh cáo có thể nhanh chóng biến thành một cuộc khủng hoảng.
