President Donald Trump heeft deze week een ontmoeting gehad met de Saoedische defensieminister, een gesprek dat plaatsvindt terwijl het Witte Huis zijn volgende stappen tegen Iran overweegt. De ontmoeting, die achter gesloten deuren plaatsvond, zou een verschuiving naar diplomatieke kanalen kunnen betekenen na maanden van escalerende retoriek en militaire opstelling.
Waarom de ontmoeting werd belegd
Het bezoek van de Saoedische defensieminister aan Washington werd niet van tevoren openbaar aangekondigd. Maar de timing is moeilijk te negeren. Iran heeft zijn nucleaire programma uitgebreid en de VS heeft gereageerd met nieuwe sancties en een opbouw van marine-eenheden in de Perzische Golf. De Saoediërs, die Teheran als hun belangrijkste regionale rivaal beschouwen, hebben aangedrongen op een hardere Amerikaanse houding. Nu, met deze ontmoeting, zien sommige analisten een mogelijke opening voor gesprekken – hoewel de regering geen beleidswijziging heeft bevestigd.
Trump heeft lang geoscilleerd tussen dreigementen en aanbiedingen om te onderhandelen. Hij trok de VS in 2018 terug uit het nucleaire akkoord van 2015, noemde het een ramp, maar heeft ook gezegd dat hij bereid is om zonder voorwaarden met Iraanse leiders te praten. De rol van de Saudische defensieminister in eventuele dialoog blijft onduidelijk, maar Riyad heeft historisch als achterkanaal tussen Washington en Teheran gefungeerd.
Geopolitieke trillingen in het Midden-Oosten hebben de neiging om oliemarkten te doen schudden, en deze ontmoeting is geen uitzondering. De ruwe olieprijzen zijn de afgelopen weken volatiel geweest, gedreven door angst voor een verstoring van het aanbod als er een conflict uitbreekt. Een diplomatieke wending zou die angsten kunnen wegnemen en de prijzen kunnen doen dalen. Maar als de ontmoeting niets oplevert, kan het tegenovergestelde gebeuren. Handelaars volgen nauwlettend elk signaal van het Witte Huis of de Saoedische delegatie.
De portefeuille van de defensieminister omvat het toezicht op de enorme wapenaankopen van Saoedi-Arabië uit de VS. Elke verandering in de bilaterale relatie kan toekomstige defensiecontracten beïnvloeden, een miljardenbusiness voor Amerikaanse fabrikanten. Tot nu toe zijn er geen deals aangekondigd.
Beleggers houden ook het bredere regionale plaatje in de gaten. Saoedi-Arabië en Iran voeren al jaren een proxy-oorlog in Jemen. Een door de VS geleide diplomatieke impuls zou de deur kunnen openen voor een staakt-het-vuren daar, wat een laag onzekerheid uit de wereldwijde toeleveringsketens zou wegnemen.
Wat nu komt
Het Witte Huis heeft geen verslag van de ontmoeting vrijgegeven. Er is geen gezamenlijke verklaring afgelegd. De volgende publieke stap zou kunnen komen van het ministerie van Buitenlandse Zaken of van Trump zelf, die vaak sociale media gebruikt om grote beleidswijzigingen aan te kondigen. Voorlopig is de vraag die boven de ontmoeting hangt eenvoudig: was dit een eenmalig gesprek, of het begin van iets groters?
