Iran đã phát động các cuộc tấn công nhằm vào các căn cứ quân sự ở Kuwait và Jordan vào sáng sớm thứ Năm, vài giờ sau khi các cuộc không kích của Mỹ leo thang xung đột trong khu vực. Các cuộc tấn công này đánh dấu sự mở rộng đáng kể của cuộc đối đầu, nhắm vào hai quốc gia trước đó chưa từng trực tiếp tham gia vào các hành động thù địch.
Tác động tức thời của các cuộc tấn công
Theo các báo cáo từ khu vực, lực lượng Iran đã tấn công ít nhất ba cơ sở quân sự ở Kuwait và hai ở Jordan. Các căn cứ này được quân đội Mỹ và liên quân sử dụng. Số liệu thương vong vẫn chưa rõ ràng, nhưng chính quyền địa phương xác nhận thiệt hại về cơ sở hạ tầng. Các cuộc tấn công diễn ra như một phản ứng trực tiếp đối với các cuộc không kích của Mỹ đã giết chết một số chỉ huy Iran đầu tuần này.
Kuwait và Jordan đều lên án các cuộc tấn công. Bộ Ngoại giao Kuwait gọi đó là một "sự vi phạm trắng trợn" chủ quyền. Jordan đã đặt quân đội của mình trong tình trạng báo động cao. Cả hai nước chưa công bố kế hoạch trả đũa, nhưng tình hình đang rất căng thẳng.
Hậu quả ngoại giao và sự bất ổn của thỏa thuận hạt nhân
Sự leo thang này làm phức tạp thêm các nỗ lực ngoại giao vốn đã mong manh, bao gồm hy vọng khôi phục thỏa thuận hạt nhân năm 2015. Các cuộc đàm phán đã bị đình trệ trong nhiều tháng. Giờ đây, với các cuộc tấn công trực tiếp vào hai đồng minh của Mỹ, con đường dẫn đến bất kỳ thỏa thuận thương lượng nào càng trở nên hẹp hơn. Các nhà hòa giải châu Âu bày tỏ sự thất vọng, và Mỹ đã tín hiệu rằng họ sẽ không tham gia đàm phán khi đang bị tấn công.
Iran đã biện minh cho các cuộc tấn công là tự vệ, nhưng động thái này càng khiến họ bị cô lập. Các bên ký kết còn lại của thỏa thuận hạt nhân—Trung Quốc, Nga, Pháp, Đức và Anh—phải đối mặt với áp lực phải đáp trả. Bất kỳ lệnh trừng phạt hoặc hành động quân sự mới nào cũng có thể đẩy khu vực đến gần hơn với một cuộc chiến tranh rộng lớn hơn.
Thị trường lo lắng và bất ổn khu vực
Giá dầu tăng hơn 4% trong giao dịch đầu phiên do lo ngại về sự gián đoạn nguồn cung. Eo biển Hormuz, một điểm nghẽn quan trọng đối với các chuyến hàng dầu toàn cầu, nằm gần khu vực xung đột. Các nhà đầu tư đã chuyển sang các tài sản trú ẩn an toàn như vàng và trái phiếu kho bạc Mỹ. Thị trường chứng khoán ở vùng Vịnh chứng kiến sự sụt giảm mạnh.
Các cuộc tấn công cũng làm tăng nguy cơ xảy ra một cuộc chiến tranh ủy nhiệm rộng hơn. Iran từ lâu đã sử dụng các lực lượng dân quân đồng minh trên khắp Trung Đông. Việc tấn công trực tiếp Kuwait và Jordan—thay vì thông qua các lực lượng ủy nhiệm—là một sự thay đổi đáng chú ý. Điều này cho thấy Tehran sẵn sàng leo thang vượt ra ngoài các chiến thuật chiến tranh bóng tối thông thường của mình.
Hiện tại, câu hỏi trước mắt là liệu Mỹ có trả đũa thêm hay không, và liệu Iran có tiếp tục các cuộc tấn công của mình hay không. Các bước tiếp theo vẫn chưa rõ ràng khi cả hai bên đang cân nhắc các lựa chọn của mình.
