Dlaczego Cieśnina Ormuz ma znaczenie
Ta wąska droga wodna między Zatoką Perską a Zatoką Omańską jest krytycznym punktem dla globalnych dostaw ropy. Codziennie przepływa przez nią około 20% światowego wydobycia ropy. Iran okresowo groził zamknięciem cieśniny w odpowiedzi na sankcje lub presję militarną, co spowodowałoby gwałtowny wzrost cen energii i zakłócenie łańcuchów dostaw na całym świecie. Oman, który graniczy ze Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi i leży po południowej stronie cieśniny, od dawna pełni rolę cichego mediatora między Teheranem a Waszyngtonem.
Rola Omanu jako mediatora
Oman ma historię dyplomacji zakulisowej. Gościł tajne rozmowy, które doprowadziły do porozumienia nuklearnego z Iranem w 2015 roku, i utrzymywał robocze stosunki zarówno z Iranem, jak i USA, nawet gdy napięcia narastały. Obecne wysiłki wydają się koncentrować na ramach, które gwarantowałyby bezpieczny przepływ przez cieśninę w zamian za wznowienie szerszych negocjacji. Ani Iran, ani Oman nie potwierdziły publicznie szczegółów, ale Wall Street Journal powołał się na anonimowych urzędników zaznajomionych z rozmowami.
Co jest stawką dla USA
Administracja Bidena dążyła do wznowienia porozumienia nuklearnego z 2015 roku, ale rozmowy w Wiedniu utknęły w zeszłym roku. Program nuklearny Iranu posunął się naprzód, a poziom wzbogacania uranu zbliża się do poziomu broni. Porozumienie w sprawie Cieśniny Ormuz mogłoby służyć jako środek budowania zaufania, zmniejszając ryzyko konfrontacji militarnej, jednocześnie tworząc przestrzeń dla bardziej kompleksowego porozumienia. Krytycy argumentują, że każde porozumienie, które nie dotyczy irańskiego programu rakiet balistycznych ani wsparcia dla zbrojnych milicji, będzie niewystarczające.
Kolejne kroki
Nie ustalono harmonogramu proponowanego porozumienia. Raport Wall Street Journal mówi, że rozmowy są wciąż na wczesnym etapie. Jeśli ramy zostaną uzgodnione, prawdopodobnie zostaną przedstawione urzędnikom USA jako podstawa do wznowienia rozmów. Nadchodzące tygodnie pokażą, czy ten kanał dyplomatyczny przyniesie przełom, czy też dołączy do długiej listy nieudanych inicjatyw w region
