Thị trường chứng khoán Mỹ đã xóa sổ hơn 250 tỷ USD giá trị ngay khi mở cửa phiên giao dịch thứ Tư, bị cuốn vào một đợt siết thanh khoản đột ngột tác động mạnh đến các tài sản rủi ro trên toàn diện. Các khoản lỗ diễn ra nhanh chóng, với chỉ số S&P 500 và Nasdaq đều giảm mạnh trong những phút đầu giao dịch khi lệnh mua biến mất và người bán vội vã thoát hàng.
Quy mô của đợt bán tháo đầu phiên
Con số 250 tỷ USD thể hiện tổng vốn hóa thị trường bị mất từ lúc mở cửa đến vài phút đầu giao dịch. Hầu hết mọi lĩnh vực đều bị ảnh hưởng, nhưng những cái tên mang tính đầu cơ nhiều nhất — cổ phiếu tăng trưởng, vốn hóa nhỏ và cổ phiếu liên quan đến tiền điện tử — chịu mức giảm nặng nề nhất. Đợt bán tháo diễn ra rộng khắp và không phân biệt, với rất ít cổ phiếu giữ được sắc xanh.
Siết thanh khoản nghĩa là gì?
Siết thanh khoản xảy ra khi tiền mặt hoặc tài sản dễ chuyển đổi trở nên khan hiếm, buộc người bán phải chấp nhận mức giá thấp hơn nhiều để thực hiện giao dịch. Trong trường hợp thứ Tư, siết thanh khoản dường như tập trung vào các tài sản rủi ro, vốn dễ bị tổn thương nhất khi người tham gia thị trường đột nhiên yêu cầu tiền mặt. Các nhà giao dịch mô tả một môi trường mà chênh lệch giá mua-bán thông thường mở rộng đáng kể, và một số cổ phiếu trong thời gian ngắn gần như không thể giao dịch ở bất kỳ mức giá hợp lý nào.
Tài sản rủi ro chịu gánh nặng
Tài sản rủi ro — cổ phiếu, trái phiếu lợi suất cao, tiền điện tử và các khoản nắm giữ biến động khác — là những thứ đầu tiên bị bán ra trong một cuộc khủng hoảng thanh khoản vì chúng khó định giá hơn và mang nhiều bất ổn hơn. Phiên mở cửa thứ Tư cho thấy chính xác khuôn mẫu đó: chỉ số VIX, thước đo biến động kỳ vọng, tăng vọt, trong khi các kênh trú ẩn an toàn như trái phiếu chính phủ Mỹ ban đầu tăng. Sự dịch chuyển khỏi tài sản rủi ro diễn ra nhanh chóng và khiến nhiều nhà đầu tư phải vội vàng điều chỉnh danh mục.
Điều gì tiếp theo?
Trọng tâm ngay lúc này là liệu siết thanh khoản sẽ dịu bớt khi phiên giao dịch diễn ra hay sâu hơn nếu có thêm người bán tham gia. Các bàn giao dịch đang theo dõi bất kỳ dấu hiệu phục hồi thanh khoản nào — chênh lệch giá mua-bán thu hẹp, sự trở lại của các giao dịch khối lớn, hoặc sự ổn định ở những cổ phiếu bị giảm mạnh nhất. Nếu siết thanh khoản tiếp diễn, các khoản lỗ có thể gia tăng thêm trước khi kết thúc phiên.
