Raoul Pal, đồng sáng lập Real Vision và cựu quản lý quỹ đầu cơ tại Goldman Sachs, cho rằng cuộc cạnh tranh trí tuệ nhân tạo giữa Mỹ và Trung Quốc khác biệt so với bất kỳ cuộc đối đầu địa chính trị nào trong lịch sử. Ông mô tả nó không phải là cuộc chiến giành lãnh thổ hay vũ khí, mà là giành quyền kiểm soát nền tảng của chính trí thông minh. Và ông cảnh báo rằng không có người chiến thắng rõ ràng.
Điều gì khiến cuộc đua này khác biệt
Pal nói rằng cuộc đua AI không phải là về chiếm đất hay số lượng tên lửa. Đó là về việc ai kiểm soát lớp nền tảng của trí thông minh — khả năng suy nghĩ, lý luận và đưa ra quyết định với tốc độ máy móc. Theo quan điểm của ông, điều này làm cho nó khác biệt cơ bản so với các cuộc đấu tranh giữa các cường quốc trong quá khứ như Chiến tranh Lạnh hay cuộc đua không gian. Những cuộc đua đó xoay quanh phần cứng và răn đe. Còn cuộc đua này là về chính nhận thức.
Cựu quản lý quỹ đầu cơ chỉ ra rằng cả Mỹ và Trung Quốc đang đổ nguồn lực khổng lồ vào phát triển AI, nhưng kết quả vẫn chưa chắc chắn. Không bên nào có thể khẳng định lợi thế quyết định đảm bảo chiến thắng. Công nghệ phát triển quá nhanh và sân chơi liên tục thay đổi.
Tại sao Pal cho rằng không có người chiến thắng
Pal cảnh báo rằng cuộc đua không có người chiến thắng rõ ràng vì bản chất của AI khiến việc tuyên bố vạch đích trở nên khó khăn. Lãnh thổ có thể bị chinh phục và giữ vững. Vũ khí có thể tích trữ. Nhưng trí thông minh — đặc biệt là trí tuệ nhân tạo tổng quát — là một mục tiêu di động. Những gì được coi là chiến thắng hôm nay có thể trở nên lỗi thời vào ngày mai.
Ông cũng lưu ý rằng phát triển AI có tính phụ thuộc lẫn nhau cao. Những đột phá ở một quốc gia thường dựa vào nghiên cứu, nhân tài hoặc linh kiện từ quốc gia khác. Sự phụ thuộc lẫn nhau đó có nghĩa là không một quốc gia nào có thể kiểm soát hoàn toàn kết quả. Ngay cả khi một bên có vẻ dẫn trước, bên kia có thể vượt lên nhờ một thuật toán mới hoặc đổi mới phần cứng.
Những bình luận của Pal được đưa ra trong bối cảnh các chính phủ và nhà đầu tư đang gấp rút định vị cho kỷ nguyên AI. Đối với những người đang theo dõi từ bên lề, lời cảnh báo của ông là lời nhắc nhở rằng đặt cược vào một người chiến thắng rõ ràng có thể là một chiến lược thua lỗ. Cuộc đua không phải là chạy nước rút hay marathon — nó giống như một mê cung liên tục thay đổi hình dạng.
Các nhà hoạch định chính sách đối mặt với một bài toán tương tự. Cố gắng khóa lợi thế thông qua các biện pháp kiểm soát xuất khẩu hoặc cấm nhân tài có thể phản tác dụng nếu công nghệ phát triển theo một hướng không lường trước. Quan điểm của Pal cho thấy thách thức thực sự không phải là chiến thắng trong cuộc đua, mà là sống sót qua sự bất định của một cuộc đua không bao giờ kết thúc.
