Các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) Bitcoin từng được kỳ vọng sẽ đưa tài sản này đến với đại chúng, giúp nó dễ tiếp cận hơn và do đó, hữu dụng hơn. Nhưng theo Meltem Demirors, nhà sáng lập kiêm đối tác chung của quỹ đầu tư giai đoạn đầu Crucible, điều đó đã không xảy ra. Thay vào đó, bà lập luận rằng cơn sốt ETF đã châm ngòi cho một điều sâu sắc hơn — một cuộc khủng hoảng bản sắc của chính Bitcoin.
Nghịch lý ETF
\nDemirors cho rằng việc tiếp cận tổ chức thông qua các ETF không làm Bitcoin trở nên hữu dụng hơn. Nó chỉ khiến Bitcoin trở nên giống Phố Wall hơn. Lời chào hàng ban đầu — một hệ thống tiền điện tử ngang hàng nằm ngoài sự kiểm soát của nhà nước — càng khó được lắng nghe khi những người mua lớn nhất là các nhà quản lý tài sản đóng gói nó vào các sản phẩm tài chính truyền thống. Kết quả là? Một sự căng thẳng ngày càng gia tăng giữa những gì Bitcoin đáng lẽ phải là và những gì nó đang trở thành.
Bà không khỏi nhận ra điều trớ trêu. Chính cơ chế được thiết kế để đưa hàng triệu người tham gia, theo quan điểm của bà, đã hấp thụ tiền điện tử vào chính hệ thống mà nó được xây dựng để vượt qua. Sự hấp thụ đó, bà nói, chính là nguồn gốc của cuộc khủng hoảng bản sắc.
Nguồn gốc đối đầu Phố Wall
\nKhoảng cách giữa nguồn gốc phi tập trung của tiền điện tử và sự chấp nhận do tổ chức thúc đẩy đang ngày càng nới rộng. Một bên là các nhà hoạt động mật mã (cypherpunks) và những người ủng hộ tự quản lý tài sản. Bên kia là BlackRock, Fidelity, và một danh sách ngày càng dài các gã khổng lồ tài chính truyền thống đang mua vào các đồng coin thông qua các sản phẩm được quản lý. Demirors coi đây là một sự phân rẽ cơ bản.
Không phải ETF xấu cho giá cả — rõ ràng chúng mang lại vốn. Nhưng vốn không đồng nghĩa với tiện ích. Nếu điều duy nhất ETF làm là cho phép mọi người đầu cơ Bitcoin thông qua tài khoản môi giới, thì lời hứa ban đầu về một mạng tài chính không cần cấp phép bắt đầu trở nên mờ nhạt.
Quan điểm của Crucible
\nDemirors không phải là một nhà phê bình bên ngoài. Công ty của bà, Crucible, đầu tư vào các dự án tiền điện tử giai đoạn đầu. Bà đã có mặt trong lĩnh vực này đủ lâu để chứng kiến con lắc dao động từ cơ sở đến tổ chức. Theo góc nhìn của bà, sự căng thẳng sẽ không sớm biến mất.
Bà chưa đưa ra giải pháp rõ ràng. Nhưng chẩn đoán của bà rất thẳng thắn: Cuộc khủng hoảng bản sắc của Bitcoin là có thật, và giả vờ nó không tồn tại sẽ không làm nó biến mất. Câu hỏi bây giờ là liệu hệ sinh thái có thể hòa giải được triết lý sáng lập của nó với thực tế của sự chấp nhận từ Phố Wall hay không — hay liệu hai bên sẽ tiếp tục kéo nhau theo hai hướng ngược chiều.




