Banken in heel Azië sturen recordbedragen aan schulden naar de productie van AI-chips en datacenterprojecten, een uitleengolf die gevaarlijke concentraties van blootstelling aan de technologiesector creëert en hele economieën kwetsbaar kan maken als de AI-investeringshausse afkoelt.
De omvang van de verschuiving is ongekend, waarbij financiële instellingen in meerdere landen hun kredietportefeuilles uitbreiden naar technologieklanten in een tempo dat nu rivaliseert met traditionele pijlers zoals vastgoed en productie. De trend heeft de aandacht getrokken van toezichthouders en analisten, die waarschuwen dat de financiële stabiliteit van de regio steeds meer verbonden is met de lotgevallen van een handvol AI-gedreven industrieën.
Waar het geld naartoe gaat
Het grootste deel van de nieuwe kredietverlening gaat naar bedrijven die de infrastructuur achter AI bouwen en exploiteren: halfgeleiderfabrieken, hyperscale datacenters en de energie- en koelsystemen die nodig zijn om ze draaiende te houden. Deze projecten zijn kapitaalintensief en vereisen vaak miljarden dollars aan voorinvesteringen, en banken zijn gretig om ze te financieren vanwege de verwachte langetermijnvraag naar AI-diensten.
In landen als Zuid-Korea, Taiwan en Japan, waar technologische productie al een pijler van de economie is, is de concentratie bijzonder acuut. Kredietverstrekkers daar hebben agressief geprobeerd chipfabrikanten en datacenterontwikkelaars te winnen, met gunstige voorwaarden en het syndiceren van leningen om het risico te spreiden. Maar naarmate meer banken instappen, blijft de totale blootstelling van het financiële systeem aan één enkele sector stijgen.
Waarom toezichthouders zich zorgen maken
De zorg is niet dat AI een slechte gok is—verre van dat. Het probleem is wat er gebeurt als de gok verkeerd uitpakt. Als de vraag naar AI-chips of clouddiensten vertraagt, of als een grote speler struikelt, kunnen de rimpelingen ernstig zijn. Banken met grote hoeveelheden AI-gerelateerde schulden zouden te maken krijgen met stijgende wanbetalingen, waardoor ze gedwongen worden de kredietverlening in het algemeen te verkrappen. Dat kan op zijn beurt de financiering voor andere industrieën afknijpen en economieën in een recessie doen belanden.
Anders dan een gediversifieerde kredietportefeuille betekent een concentratie in technologie dat één enkele schok—een handelsbeperking, een technologische tegenslag of een scherpe daling van de bedrijfsuitgaven—vele banken tegelijk kan treffen. Verschillende centrale banken in de regio zijn begonnen hun financiële instellingen te stresstesten tegen scenario's waarin AI-investeringen sterk dalen, maar de resultaten zijn nog niet openbaar.
Het risico wordt versterkt door de onderlinge verbondenheid van Aziatische toeleveringsketens. Een vertraging in de chip productie in Taiwan zou bijvoorbeeld snel gevolgen hebben voor componentfabrikanten in Zuid-Korea en assemblagefabrieken in Zuidoost-Azië. Banken die aan meerdere schakels in die keten hebben geleend, kunnen zichzelf vanuit verschillende richtingen tegelijk blootgesteld zien.
Wat de uitleengolf aandrijft
Lage rentetarieven in verschillende Aziatische economieën hebben lenen goedkoop gemaakt, en banken zitten op ruime deposito's. Tegelijkertijd heeft de wereldwijde race om AI-infrastructuur te bouwen een schijnbaar onverzadigbare vraag naar kapitaal gecreëerd. Technologiebedrijven die ooit afhankelijk waren van durfkapitaal of aandelenmarkten, wenden zich nu tot bankleningen om hun expansie te financieren, en kredietverstrekkers doen graag mee.
Overheden hebben ook een rol gespeeld. Veel Aziatische landen bieden subsidies en belastingvoordelen voor AI-gerelateerde projecten, waardoor het risico voor kredietverstrekkers effectief wordt verlaagd. Dat heeft banken aangemoedigd hun waakzaamheid te laten varen, in de veronderstelling dat de staat de sector zal ondersteunen als het misgaat. Maar dergelijke steun is niet gegarandeerd, vooral niet als de begrotingen onder druk komen te staan.
Voorlopig gaat de kredietverlening door. Banken melden een sterke vraag van AI-klanten en tonen weinig bereidheid om terug te schroeven. Maar het concentratierisico neemt toe, en het zal pas in kwartaalcijfers zichtbaar worden als het te laat is. Sommige toezichthouders overwegen plafonds op sectorale blootstelling of hogere kapitaaleisen voor technologieleningen, maar er is nog geen gecoördineerde actie aangekondigd.
Wat duidelijk is, is dat de financiële gezondheid van Azië nu verweven is met de AI-hausse op een manier die weinigen slechts een paar jaar geleden hadden voorzien. Of dat een slimme gok of een gevaarlijke bubbel blijkt te zijn, zal afhangen van hoe de technologie zich ontwikkelt—en of banken de discipline hebben om hun blootstelling te beheren voordat de muziek stopt. De volgende test komt later dit jaar, wanneer verschillende grote datacenterprojecten van start gaan en hun financiering moeten afronden.
